Eğitsel Oyun Temelli Okuma Etkinlikleri Yoluyla Okuduğunu Anlama Kalibrasyonunun Geliştirilmesi
DOI:
https://doi.org/10.63556/ankad.v10i2.397Anahtar Kelimeler:
Okuduğunu Anlama- eğitsel oyun- kalibrasyon- okuduğunu anlama kalibrasyonuÖzet
Bu araştırmanın amacı, eğitsel oyunlarla desteklenen okuma etkinliklerinin ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama kalibrasyonları üzerindeki etkisini belirlemektir. Nicel araştırma yaklaşımıyla yürütülen çalışma, ön test–son test kontrol gruplu deneysel desenle tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2023–2024 eğitim-öğretim yılında Ankara ili Altındağ ilçesindeki bir ilkokulda öğrenim gören 41 dördüncü sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Öğrenciler deney ve kontrol gruplarına ayrılmış; her iki grupta da 4. sınıf Türkçe ders kitabından seçilen metinler kullanılmıştır. Deney grubunda bu metinlere yönelik eğitsel oyunlar geliştirilerek altı hafta süreyle oyun destekli okuma etkinlikleri uygulanmış, kontrol grubunda ise ders kitabındaki mevcut etkinliklerle öğretim sürdürülmüş ve sürece müdahale edilmemiştir. Uygulama öncesinde her iki gruba “Okuduğunu Anlama Kalibrasyon Ölçeği” ön test olarak uygulanmış, süreç sonunda aynı ölçek son test olarak yeniden uygulanmıştır. Araştırma bulguları, eğitsel oyunlarla desteklenen okuma etkinliklerinin öğrencilerin okuduğunu anlama kalibrasyonlarını anlamlı düzeyde artırdığını göstermiştir. Ayrıca eğitsel oyunların, öğrencilerin metni doğru seslendirme ve akıcı okuma becerilerinin gelişimine de katkı sağladığı belirlenmiştir. Bu sonuçlar, eğitsel oyun temelli okuma uygulamalarının hem üstbilişsel izlemenin niteliğini artırdığını hem de okuma performansını desteklediğini ortaya koymaktadır.
Referanslar
Akyol, H. (2011). Türkçe öğretim yöntemleri. Ankara: Pegem.
Akyol, H. (2019). Türkçe ilk okuma yazma öğretimi (17. Baskı). Ankara: Pegem.
Angın, Ö. (2019). Eğı̇tsel oyun temellı̇ dı̇nledı̇ğı̇nı̇ anlama etkı̇nlı̇klerı̇nı̇n 4.sınıf öğrencı̇lerı̇nı̇n dı̇nledı̇ğı̇nı̇ anlama başarısı üzerı̇ndekı̇ etkı̇sı̇nı̇n ı̇ncelenmesı. Yüksek Lı̇sans Tezı̇, Ordu Ünı̇versı̇tesı̇ Sosyal Bı̇lı̇mler Enstı̇tüsü, Ordu.
Ayan, S., & Dündar, H. (2009). Eğitimde okul öncesi yaratıcılığın ve oyunun önemi. Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 28, 63-74.
Arslan, A. (2021). Eğı̇tsel oyun ı̇çerı̇klı̇ fen ev ödevlerı̇nı̇n ortaokul öğrencı̇lerı̇nı̇n akademı̇k başarısına etkı̇sı̇ ve öğrencı̇lerı̇n eğı̇tsel oyun ı̇çerı̇klı̇ ev ödevlerı̇ne yönelı̇k görüşlerı̇. Yüksek Lisans Tezi, Necmettı̇n Erbakan Ünı̇versı̇tesı̇ Eğı̇tı̇m Bı̇lı̇mlerı̇ Enstı̇tüsü, Konya.
Aşuluk, Y. (2020). Zekâ oyunlarının ı̇lkokul 3. sınıf öğrencı̇lerı̇nı̇n türkçe dersı̇nde okuduğunu anlama becerı̇sı̇ne etkı̇sı̇. Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Aykaç, M., Köğce, D. (2021). Eğitsel oyunlarla matematik öğretimi (1. Baskı). Ankara: Pegem.
Çeken, K. (2022). Eğı̇tsel oyun ve dı̇n kültürü ve ahlak bı̇lgı̇sı̇ dersı̇nde eğı̇tsel oyun kullanımı. Yüksek Lı̇sans Tezı̇, İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstı̇tüsü, Malatya.
Dumlu Güler, T. (2011). 6. sınıf fen ve teknolojı̇ dersı̇ndekı̇ ‘hücre ve organellerı̇’ konusunun eğı̇tsel oyun yöntemı̇yle öğretı̇lmesı̇nı̇n öğrencı̇lerı̇n akademı̇k başarısına etkı̇sı̇. Yüksek Lı̇sans Tezı̇, Atatürk Ünı̇versı̇tesı̇ Eğı̇tı̇m Bı̇lı̇mlerı̇ Enstı̇tüsü, Erzurum.
Glenberg, A. M., Sanocki, T., Epstein, W., & Morris, C. (1987). Enhancing Calibration of Comprehension. Journal of Experimental Psychology: General, 116(2), 119-136. https://doi.org/10.1037/0096-3445.116.2.119
Grabe, W.P., & Stoller, F.L. (2011). Teaching and Researching: Reading (2nd ed.). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315833743
Karatay, H. (2007). İlköğretim Türkçe öğretmeni adaylarının okuduğunu anlama becerileri üzerine alan araştırması, Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Kılıç, E. (2019). Okuduğunu anlama öz yeterlı̇k algısının ve üstbı̇lı̇şsel okuduğunu anlama farkındalığının okuduğunu anlamaya etkı̇sı̇. Yüksek Lisans Tezi, Akdenı̇z Ünı̇versı̇tesı̇ Eğı̇tı̇m Bı̇lı̇mlerı̇ Enstı̇tüsü, Antalya.
Kultaş, E., & Ulusoy, M. (2023). The effect of keyword games on reading comprehension and fluent reading skills of primary school 4th grade students. Education and Science, 49(217), 69-90. https://doi.org/10.15390/EB.2023.12152
Lin, L-M. & Karen M. Zabrucky, K.M. (1998). Calibration of comprehension: Research and ımplications for education and ınstruction. Contemporary Educational Psychology, 23(4),345-391. https://doi.org/10.1006/ceps.1998.0972
Montessori, M. (1965). Dr. Montessori’s own handbook. Massachusetts: Robert Bentley Inc.
Odabaşı, B. ve Kuruyer, H. G. (2022). Okuduğunu anlama kalibrasyon ölçeği - çocuk ve uygulayıcı formunun geliştirilmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 10(2), 454-474. https://doi.org/10.16916/aded.1063116
Özsoy, G. (2007). İlköğretim beşinci sınıfta üstbiliş stratejileri öğretiminin problem çözme başarısına etkisi. Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Pyle, A. , Danniels, E., Larsen, N.E. & Martinussen, R. (2022). Supporting children's self- regulation development in play-based kindergarten classrooms. International Journal of Educational Research, 116. https://doi.org/10.1016/j.ijer.2022.102059
Ronimus, M., Eklund, K., Pesu, L., & Lyytinen, H. (2019). Supporting struggling readers with digital game-based learning. Educational Technology Research and Development, 67(3), 639–663. https://doi.org/10.1007/s11423-019-09658-3
Shadish, W. R., Cook, T. D., & Campbell, D. T. (2002). Experimental and Quasi-Experimental Designs for Generalized Causal Inference.
Snow, C. E. (2002). Reading for Understanding: Toward an R&D Program in Reading Comprehension. RAND.
Şen, G. ve Yazıcı, S. (2023). Akıl ve Zekâ Oyunlarının İlkokul 1. Sınıf Öğrencilerinin Okuma Becerileri ve Okuma Tutumları Üzerindeki Etkisi. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 14 (2), 272-288. https://doi.org/10.19160/e-ijer.1194085
Thiede, K. W., Dunlosky, J., Griffin, T. D., & Wiley, J. (2005). Understanding the delayed-keyword effect on metacomprehension accuracy. Journal of experimental psychology. Learning, memory, and cognition, 31(6), 1267–1280. https://doi.org/10.1037/0278-7393.31.6.1267
Tut, E., Kıroğlu, K., & Kırbıyık, N. (2023). İlkokullarda eğitsel oyunların kullanımını engelleyen faktörler. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, (57), 1256-1286.
Türk Dil Kurumu, Güncel Türkçe Sözlük, 12.09.2025 tarihinde https://sozluk.gov.tr/ adresinden erişilmiştir.
Winne, P.H. & Jamieson-Noel, D. (2002). Exploring students’ calibration of self reports about study tactics and achievement. Contemporary Educational Psychology, 27(4), 551-572. https://doi.org/10.1016/S0361-476X(02)00006-1
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Anadolu Kültürel Araştırmalar Dergisi
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
