Seyahat Acenta Çalışanlarının Boş Zaman Suçluluğu Düzeylerinin Demografik Değişkenlere Göre Değerlendirilmesi
DOI:
https://doi.org/10.63556/ankad.v10i3.447Anahtar Kelimeler:
Boş Zaman- Boş Zaman Suçluluğu- seyahat acenta çalışanları- Çalışma hayatıÖz
Bu araştırmanın amacı, seyahat acenta çalışanlarının boş zaman suçluluğu düzeylerini belirlemek ve söz konusu düzeylerin çeşitli demografik değişkenlere göre anlamlı farklılık gösterip göstermediğini incelemektir. Çalışma, nicel araştırma yaklaşımlarından tarama (kesitsel) deseninde kurgulanmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara ilinde faaliyet gösteren A grubu seyahat acentalarında çalışan bireyler oluşturmaktadır. Cochran (1977) formülü doğrultusunda belirlenen örneklem çerçevesinde toplam 405 çalışandan veri toplanmıştır. Elde edilen bulgular, seyahat acenta çalışanlarının boş zaman suçluluğu düzeylerinin orta düzeyin altında olduğunu göstermektedir (X̄=3,08±1,61). Yapılan analizler sonucunda boş zaman suçluluğu düzeylerinin cinsiyet, yaş, medeni durum, öğrenim durumu, çalışılan departman, günlük çalışma süresi ve haftalık boş zaman süresi değişkenlerine göre anlamlı biçimde farklılaşmadığı belirlenmiştir. Sonuç olarak, araştırma hipotezlerinin tamamı reddedilmiş; boş zaman suçluluğunun incelenen demografik değişkenler açısından farklılaşmadığı ortaya konulmuştur. Bulgular, turizm sektöründe çalışan bireylerin boş zaman deneyimlerinin demografik özelliklerden ziyade sektörel ve örgütsel dinamikler çerçevesinde şekillenebileceğine işaret etmektedir. Çalışma, turizm çalışanlarının boş zaman algılarını suçluluk boyutunda ele alması bakımından literatüre katkı sunmakta ve çalışan refahına yönelik uygulamalar için bilimsel bir temel oluşturmaktadır.
Elde edilen bulgular, seyahat acenta çalışanlarının boş zaman suçluluğu düzeylerinin orta düzeyin altında olduğunu göstermektedir (X̄=3,08±1,61). Yapılan analizler sonucunda boş zaman suçluluğu düzeylerinin cinsiyet, yaş, medeni durum, öğrenim durumu, çalışılan departman, günlük çalışma süresi ve haftalık boş zaman süresi değişkenlerine göre anlamlı biçimde farklılaşmadığı belirlenmiştir.
Sonuç olarak, araştırma hipotezlerinin tamamı reddedilmiş; boş zaman suçluluğunun incelenen demografik değişkenler açısından farklılaşmadığı ortaya konulmuştur. Bulgular, turizm sektöründe çalışan bireylerin boş zaman deneyimlerinin demografik özelliklerden ziyade sektörel ve örgütsel dinamikler çerçevesinde şekillenebileceğine işaret etmektedir. Çalışma, turizm çalışanlarının boş zaman algılarını suçluluk boyutunda ele alması bakımından literatüre katkı sunmakta ve çalışan refahına yönelik uygulamalar için bilimsel bir temel oluşturmaktadır.
Referanslar
Alaeddinoğlu, F., & Can, S. A. (2007). Türk turizm sektöründe tur operatörleri ve seyahat acenteleri. Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, (2), 50–66.
Altay, H., & Akgül, V. (2010). Seyahat acentaları çalışanlarının tükenmişlik düzeyi: Hatay örneği. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(14), 87–112.
Aytaç, Ö. (2002). Boş zaman üzerine kuramsal yaklaşımlar. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(1), 231–260.
Bekman, M. (2022). Halkla ilişkiler uygulamalarında nicel araştırma yöntemi: İlişkisel tarama modeli. Meriç Uluslararası Sosyal ve Stratejik Araştırmalar Dergisi, 6(16), 238–258.
Cochran, W. G. (1977). Sampling techniques (3rd ed.). John Wiley & Sons.
Groeneveld, R. A., & Meeden, G. (1984). Measuring skewness and kurtosis. The Statistician, 33, 391–399.
Iso-Ahola, S. E., & Mannell, R. C. (2004). Work and leisure. In J. T. Haworth & A. J. Veal (Eds.), Work, leisure and well-being (pp. 199–217). Routledge.
Kabanoff, B. (1980). Work and nonwork: A review of models, methods, and findings. Psychological Bulletin, 88(1), 60–77.
Koo, J. H. (2023). American idle: An examination of leisure guilt, time use, and well-being (Doctoral dissertation, University of California, Irvine).
Kuykendall, L., Boemerman, L., & Zhu, Z. (2018). The importance of leisure for subjective well-being. In E. Diener, S. Oishi, & L. Tay (Eds.), Handbook of well-being. DEF Publishers.
Nunnally, J. C. (1967). Psychometric theory. McGraw-Hill.
Paggi, M. E., Jopp, D., & Hertzog, C. (2016). The importance of leisure activities in the relationship between physical health and well-being in a lifespan sample. Gerontology, 62, 450–458. https://doi.org/10.1159/000444415
Sert, A. (2025). Seyahat acente çalışanlarının boş zaman engellerinin incelenmesi: Ankara ili örneği (Yüksek lisans tezi, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi).
Sonnentag, S. (2001). Work, recovery activities, and individual well-being: A diary study. Journal of Occupational Health Psychology, 6(3), 196–210.
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı. (2026). Seyahat acentası sorgulama.
https://yatirimisletmeleruygulama.kultur.gov.tr/Acente.Web.Sorgu/Sorgu/acentesorgu
Tangney, J. P., Stuewig, J., & Mashek, D. J. (2007). Moral emotions and moral behavior. Annual Review of Psychology, 58, 345–372.
Türk, N., Batmaz, H., & Doğrusever, C. (2025). Psychometric properties of Turkish version the Rest Intolerance Scale short form. Siirt Journal of Education, 5(1), 62–74. https://doi.org/10.58667/sedder.1712764
İndir
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Anadolu Kültürel Araştırmalar Dergisi
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
